Bozulabilir & Gıda Ürünleri Kargoya Verilir mi?

Evet, gıda ürünleri kargoya verilebilir; ancak bu işlem ürünün bozulabilir olup olmamasına, ambalajın sızdırmazlık niteliğine ve taşıyıcı firmanın “yasaklı gönderiler” listesine doğrudan bağlıdır. Standart kargo süreçleri, raf ömrü uzun ve dayanıklı gıdaları kabul ederken, ısı kontrolü gerektiren taze gıdalar için genellikle “sorumluluk belgesi” veya soğuk zincir lojistiği şartı aranır.

Gönderici, taşıyıcı ve alıcı arasındaki bu transfer sürecinde temel belirleyici faktör gıda güvenliğidir. Kargo firmaları, operasyonel süreçte diğer paketlere zarar verebilecek akıcı, kokulu veya çabuk bozulan ürünleri reddetme hakkına sahiptir. Başarılı bir teslimat, doğru ürün sınıflandırması ve profesyonel paketleme standartlarının uygulanmasıyla mümkündür.

Kargo Firmalarının Gıda Kabul Politikaları ve Yasaklı Ürün Listeleri

1. Standart Prosedür ve Yasaklı Listeler
2. Firma İnisiyatifi ve Şube Yetkileri
3. Koşullu Kabul ve Taahhütname Süreci

Kargo firmaları, taşıma sözleşmelerinde “yasaklı ve kısıtlamalı gönderiler” başlığı altında gıda ürünlerine özel parantez açar. Bir gıda ürününün kabul edilmesi, sadece ürünün kendisine değil, paketleme şekline ve taşıma süresince yaratabileceği risklere (sızıntı, koku, bozulma) göre değerlendirilir.

Standart prosedürde, akma veya sızma riski taşıyan sıvı yağlar, şerbetli tatlılar veya soğutucu gerektiren et ürünleri genellikle “taşınması yasak” statüsündedir. Ancak gönderici, ürünün tüm sorumluluğunu aldığını beyan eden bir taahhütname imzaladığında, bazı şubeler inisiyatif kullanarak gönderimi işleme alabilir. Bu noktada karar mekanizması tamamen “risk yönetimi” üzerine kuruludur.

Gıda Türüne Göre Gönderim Uygunluğu: Bozulabilir ve Dayanıklı Ürün Ayrımı

Lojistik sürecin başarısı, ürünün fiziksel dayanıklılığı ile taşıma süresi arasındaki dengeye dayanır. Ürünler, bozulma risklerine göre iki ana kategoride değerlendirilir ve işlem görür.

Bozulmayan ve Raf Ömrü Uzun Gıdaların Gönderimi

Nem, sıcaklık ve sarsıntı gibi dış etkenlere karşı dirençli olan gıdalar, standart kargo araçlarıyla güvenle taşınabilir. Bu ürünlerin ortak özelliği, mikrobiyal bozulma riskinin düşük olmasıdır.

• Kuru Gıdalar: Bakliyat, makarna, pirinç gibi nem oranı düşük ürünler.
• Konserve Ürünler: Metal veya cam ambalajda sterilize edilmiş hazır gıdalar.
• Vakumlu Kuruyemişler: Hava teması kesilmiş, oksidasyon riski minimize edilmiş paketler.
• Paketli Atıştırmalıklar: Orijinal fabrika ambalajında olan bisküvi, kraker türevleri.

Dayanıklı gıdalar, e-ticaret lojistiğinde en düşük risk grubunu oluşturur ve ekstra bir soğutma ekipmanı gerektirmez. Ancak cam kavanoz gibi kırılgan ambalajlar, ayrıştırma bantlarında hasar görebileceğinden darbe emici materyallerle desteklenmelidir.

Çabuk Bozulan (Perishable) Gıdalar İçin Kısıtlamalar

Belirli bir sıcaklık aralığında korunmadığında hızla bozulan ve insan sağlığını tehdit eden gıdalar, standart kargo süreçleri için uygun değildir. Bu ürünlerin taşınması zamana karşı bir yarıştır.

• Taze Et ve Balık: Soğuk zincir kırıldığında bakteri üreten yüksek riskli ürünler.
• Süt ve Süt Ürünleri: Peynir, tereyağı, yoğurt gibi ısı hassasiyeti yüksek gıdalar.
• Taze Sebze ve Meyve: Ezilme ve çürüme riski taşıyan, raf ömrü kısa tarım ürünleri.
• Donuk Gıdalar: Çözünme riski olan dondurma veya şoklanmış ürünler.

Standart kargo firmaları, teslimat sürelerinin 1 ila 3 gün arasında değişmesi ve araç içi sıcaklık kontrolünün olmaması nedeniyle bu ürünleri kabul etmez. Kabul edilse dahi, gönderici olası bir bozulma durumunda tazminat talep edemeyeceğini kabul etmiş sayılır.

Çabuk bozulan gıdaların lojistiği, sadece teslimat değil, bir gıda güvenliği meselesidir. Bu nedenle, bu tür ürünler için ATP konvansiyonuna uygun donanımlı araçlar veya özel kurye hizmetleri tercih edilmelidir.

Hasar ve Bozulma Riskini Önleyen Gıda Paketleme Standartları

Gıda gönderiminde paketleme, ürünü sadece bir arada tutmak için değil, dış ortamdan izole etmek ve kargo operasyonundaki fiziksel baskılara karşı korumak için yapılır. Amacımız riski minimize etmektir.

Sızdırmazlık, özellikle zeytinyağı, reçel veya turşu gibi sıvı içerikli ürünlerde en kritik kriterdir. Kapak kısımlarının kilitli olması yetmez; kapağın bantlanması ve ürünün kilitli poşetlere konularak ikincil bir bariyer oluşturulması gerekir. Olası bir kırılmada sıvının koli dışına sızarak diğer kargolara zarar vermesi, tazminat yükümlülüğü doğurur.

Darbe koruması için cam kavanozlar tek tek havalı naylon (patpat) ile sarılmalı ve dış kutu ile ürün arasında boşluk kalmamalıdır. Boşluklar strafor köpük veya kâğıt kırpıntıları ile doldurularak ürünün kutu içinde hareket etmesi engellenir. Oksijen temasını kesen vakumlama yöntemi ise bozulma sürecini yavaşlatan etkili bir tekniktir.

Soğuk Zincir Gerektiren Gıdalarda Isı Kontrollü Taşıma Süreçleri

Standart kargo hizmetlerinin yetersiz kaldığı noktalarda, ısı kontrollü taşıma süreçleri devreye girer. Bu süreç, ürünün üretimden tüketime kadar belirli bir sıcaklık aralığında tutulmasını garanti eder.

Profesyonel gıda lojistiği, frigofrik (soğutuculu) araçlar ve strafor kutu içi buz aküleri (jel buz) kullanımını zorunlu kılar. ATP Konvansiyonu (Bozulabilir Gıda Maddelerinin Uluslararası Taşımacılığı), bu araçların teknik standartlarını belirler. Isı yalıtımlı strafor kutular, içerisindeki buz aküleri sayesinde teslimat süresi boyunca (+4°C veya -18°C) iç sıcaklığı korur.

Standart kargo firmalarının yanı sıra, sadece gıda lojistiği üzerine uzmanlaşmış “Cold Chain Logistics” firmaları, bu operasyonları uçtan uca yönetir. Bu hizmet, maliyeti artırsa da ürün güvenliğini ve kalitesini korumanın tek geçerli yoludur.

Gönderici Sorumlulukları ve Yurt Dışı Gıda Gönderiminde Gümrük Mevzuatı

Gıda gönderimi, yurt içi ve yurt dışı operasyonlarda tamamen farklı yasal çerçevelere ve sorumluluk risklerine tabidir. Yerel taşımada firma kuralları, uluslararası taşımada ise ülke gümrük yasaları belirleyicidir.

Yurt İçi Gönderimlerde Hasar ve Tazminat Politikaları

Yurt içi gönderimlerde risk transferi, paketin içeriğine göre değişir. Kargo firmaları, “yetersiz paketleme” veya “bozulabilir ürün” gerekçesiyle hasar gören gıda kargoları için tazminat ödemeyi reddeder.

• Risk Üstlenme (Risk of Loss): Gönderici, bozulabilir ürünü kargoya verdiğinde, gecikmeden kaynaklı bozulma riskini kabul etmiş sayılır.
• Sızdırmazlık Sorumluluğu: Akma yapan bir gıda kargosu diğer paketlere zarar verirse, bu zarar göndericiden tazmin edilir.
• Sigorta Kapsamı: Gıda ürünleri genellikle standart kargo sigortası kapsamı dışındadır veya sınırlı teminat altındadır.
• İade Süreci: Kabul edilmeyen veya alıcının teslim almadığı gıda ürünleri, bozulma riski nedeniyle imha edilebilir.

Gönderici, ambalajın sağlamlığından ve ürünün taşıma süresine dayanıklılığından birinci derecede sorumludur. Bu nedenle şeffaf bilgi paylaşımı ve doğru paketleme, olası anlaşmazlıkları önler.

Yurt Dışı Gıda Gönderiminde Gümrük ve Yasaklı Madde Kontrolü

Uluslararası gıda gönderimi, her ülkenin kendi ithalat mevzuatına takılır. Bir ürünün Türkiye’den çıkışının serbest olması, varış ülkesine girebileceği anlamına gelmez.

• Ülke Kısıtları: Avrupa Birliği ülkeleri, et ve süt ürünleri gibi hayvansal gıdaların bireysel gönderimini katı bir şekilde yasaklar.
• Belgeleme Zorunluluğu: Ticari gıda gönderimlerinde fatura, gıda sertifikası, analiz raporu ve menşei şahadetnamesi istenir.
• Gümrük Riski: Yasaklı bir gıda maddesi tespit edildiğinde ürün gümrükte imha edilir ve göndericiye ceza yansıtılabilir.
• FDA Onayı (ABD): Amerika Birleşik Devletleri’ne yapılacak gıda gönderimlerinde FDA (Gıda ve İlaç Dairesi) kaydı ve ön bildirimi zorunludur.

Yurt dışına gıda göndermeden önce varış ülkesinin gümrük mevzuatı ve yasaklı maddeler listesi mutlaka kontrol edilmelidir. Aksi takdirde ürünün imhası ve yüksek maliyetli iade süreçleri kaçınılmazdır.

Gıda taşımacılığı, ürünün tazeliğini korumak ve yasal mevzuatlara uyum sağlamak adına entegre bir süreç yönetimi gerektirir. Bozulabilir ürünler için soğuk zincir çözümleri, dayanıklı ürünler için ise sızdırmaz ve darbe emici paketleme teknikleri, gönderim başarısını belirleyen temel unsurlardır. Gönderici olarak taşıyıcı firmanın kabul politikalarını önceden teyit etmeli, risk grubuna giren ürünler için gerekli taahhütleri ve belgeleri eksiksiz hazırlamalısınız; doğru paketleme ve doğru taşıyıcı seçimi, gıdanın alıcıya güvenle ulaşmasının tek garantisidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Hemen Kargonomi ile Tanışın!

E-ticaret ve bireysel kargolarınızı uygun fiyatlara göndermek için Kargonomi'yi hemen şimdi ücretsiz deneyebilirsiniz.

Hemen Deneyin!