Kargo Sigortası Nedir, Ne İşe Yarar?

E-ticaretin ve küresel ticaretin hızla büyümesiyle birlikte, ürünlerin bir noktadan diğerine taşınması sırasında karşılaşılan riskler de artış göstermiştir. Göndericiler için en büyük endişe kaynağı olan kayıp, hasar veya çalınma gibi durumlar, hem finansal kayıplara hem de müşteri güveninin sarsılmasına neden olabilir. Kargo sigortası, tam da bu noktada devreye girerek taşınan emtianın değerini yasal güvence altına alan bir risk yönetim aracıdır. Bu rehberde, 2026 yılı güncel verileriyle taşıma güvenliğinin temellerini ve kargo süreçlerindeki sigorta zorunluluklarını detaylandıracağız.

Kargo Sigortası Neden Önemlidir? İşletmeler ve Bireyler İçin Avantajlar

Taşıma sürecinde kargo sigortası yaptırmak, beklenmedik lojistik aksaklıklara karşı bir maddi zırh görevi görür. Özellikle işletmeler için bir tek gönderinin kaybı bile kârlılığı ciddi oranda etkileyebilir. Sigorta, sadece hasar tazminatı sağlamakla kalmaz, aynı zamanda işletmenizin profesyonel imajını da güçlendirir. Olası bir hasar durumunda mali yükü sigorta şirketine devrederek nakit akışınızı koruyabilirsiniz. Müşterileriniz, paketlerinin güvende olduğunu bildiğinde alışveriş tamamlama oranları artar. Ayrıca, yasal süreçlerle uğraşmak yerine hızlı tazminat mekanizmalarından yararlanarak operasyonel verimliliğinizi en üst düzeye çıkarabilirsiniz.

Yüksek Değerli ve Hassas Ürünlerde Risk Yönetimi

Elektronik cihaz gönderimi veya antika taşımacılığı gibi özel süreçlerde, ürünlerin maddi değeri kadar hassasiyeti de risk teşkil eder. Standart taşıma prosedürleri, bu tür niş ürünlerin kırılma veya çalınma riskini her zaman tam olarak karşılayamaz. Sigorta poliçesi, ürünün fatura bedelini tam olarak kapsayarak olası bir sarsıntı veya darbe sonucunda oluşacak hasarları teminat altına alır. Risk yönetimini doğru kurgulamak için paketleme kalitesinden emin olmalı ve yüksek değerli ürünlerde mutlaka all-risk poliçelerini tercih etmelisiniz.

Uluslararası Kargo Gönderilerinde Sigortanın Rolü

Global lojistik sigortası, sınır ötesi ticarette gümrük riskleri ve çoklu taşıma modlarından kaynaklanan karmaşayı yönetmenizi sağlar. Yurt dışı kargo süreçlerinde paketler birden fazla aktarma merkezinden geçtiği için hasar ihtimali artar. Uluslararası anlaşmalar çerçevesinde taşıyıcıların sorumluluğu sınırlı olduğundan, global ticaret yapanlar için kargo sigortası bir opsiyon değil, zorunluluktur. Gümrükte takılan veya gemi/uçak kazaları nedeniyle zarar gören mallar için uluslararası geçerliliği olan bir poliçeye sahip olmak, ticari varlığınızı korumanın en etkili yoludur.

Taşıyıcı Sorumluluğu vs. Kargo Sigortası: Arasındaki Kritik Farklar

Lojistik sektöründe en çok karıştırılan iki kavram, kargo şirketinin yasal sorumluluğu ile isteğe bağlı yapılan kargo sigortasıdır. Türk Ticaret Kanunu (TTK) 875. maddesi uyarınca, taşıyıcı eşyanın teslim alınmasından teslimine kadar geçen süredeki zıya ve hasardan sorumludur. Ancak bu sorumluluk sınırsız değildir ve genellikle SDR (Özel Çekme Hakları) üzerinden bir üst limite tabidir. Kargo sigortası ise, taşıyıcının kusuru olsun ya da olmasın, poliçe kapsamındaki tüm riskleri malın gerçek değeri üzerinden karşılar. Taşıyıcı sorumluluğu ispat yükümlülüğü getirirken, sigorta süreci çok daha hızlı ve çözüm odaklı ilerler.

SDR (Special Drawing Rights) Nedir? Tazminat Limitleri Nasıl Hesaplanır?

SDR, Uluslararası Para Fonu (IMF) tarafından oluşturulan bir hesap birimidir. Karayolu taşımacılığında taşıyıcının sorumluluğu kilogram başına 8.33 SDR ile sınırlandırılmıştır. 2026 yılı kurlarına göre bu rakam, yüksek değerli ürünler için çok düşük bir tazminat tutarına karşılık gelir. Örneğin, 1 kg ağırlığında ve 50.000 TL değerindeki bir telefon kaybolduğunda, sigortanız yoksa taşıyıcıdan sadece SDR karşılığı olan (yaklaşık 350-400 TL) tutarı talep edebilirsiniz. Bu büyük uçurum, işletmelerin neden kargo sigortası yaptırması gerektiğini açıkça ortaya koymaktadır.

Kusur Şartı ve İspat Yükümlülüğü: Sigorta Neden Daha Hızlıdır?

Taşıyıcı sorumluluğu kapsamında tazminat alabilmek için hasarın taşıyıcının ağır kusurundan kaynaklandığını ispatlamanız gerekebilir. Ancak kargo sigortası süreçlerinde kusursuz sorumluluk ilkesi hakimdir. Poliçe kapsamında olan bir doğal afet veya kaza durumunda sigorta şirketi ödemeyi yapar. Daha sonra sigorta şirketi, eğer bir kusur varsa taşıyıcıya karşı rücu hakkı kullanarak ödediği tutarı tahsil etmeye çalışır. Bu durum, göndericinin parasını aylar süren davalar yerine günler içinde almasını sağlayarak nakit akışını korur.

Kargo Sigortası Türleri ve Teminat Kapsamları

Gönderinin niteliğine ve taşıma moduna göre seçilebilecek farklı kargo sigortası türleri bulunmaktadır. Teminat limitleri, poliçenin kapsamına göre dar veya geniş olarak belirlenebilir. E-ticaret satıcıları genellikle tüm riskleri kapsayan geniş teminatları tercih ederken, büyük hacimli hammadde taşımalarında maliyet odaklı dar teminatlar seçilebilir. Doğru poliçeyi seçmek için gönderdiğiniz ürünlerin hassasiyet derecesini ve taşıma güzergahındaki riskleri analiz etmeniz gerekir. Teminatın kapsamı, hasar anında alacağınız tazminatın miktarını ve geçerliliğini doğrudan belirleyen en kritik faktördür.

Tam Ziya (Total Loss): En Temel Güvence

Tam ziya nedir sorusunun en kısa cevabı, malın taşıma aracıyla birlikte tamamen yok olmasıdır. Bu poliçe türü, sadece geminin batması, uçağın düşmesi veya taşıma aracının yanarak kül olması gibi tam hasar durumlarını kapsar. Eğer ürününüzün bir kısmı zarar görmüşse tam ziya teminatı devreye girmez. En uygun fiyatlı sigorta türü olsa da koruma kapsamı en düşük olan seçenektir. Genellikle değeri düşük ama hacmi büyük olan yüklerin deniz yoluyla taşınmasında, en temel riskleri bertaraf etmek amacıyla kullanılır.

Dar Teminat (Named Perils): Belirli Risklere Karşı Koruma

Dar kapsamlı sigorta, poliçede açıkça belirtilen riskler (kamyon devrilmesi, çarpma, çarpışma, yangın) gerçekleştiğinde koruma sağlar. Bu poliçede listelenmeyen hiçbir risk teminat altında değildir. Örneğin, kamyon devrilmediği halde sarsıntı nedeniyle ürün kırılırsa dar teminat bu hasarı karşılamaz. Ekonomik bir seçenek olması nedeniyle sıkça tercih edilse de, hassas ürün gönderenlerin risklerini tam olarak karşılamayabilir. Poliçe oluşturulurken hangi risklerin dahil edildiği metin üzerinden dikkatlice kontrol edilmelidir.

Geniş Teminat (All Risks): Tam Kapsamlı Koruma

Institute Cargo Clauses A olarak bilinen bu poliçe, dışsal nedenlerden kaynaklanan her türlü ani ve beklenmedik hasarı kapsar. Geniş kapsamlı kargo sigortası, paketleme hatası ve savaş gibi istisnalar hariç neredeyse tüm risklere karşı tam koruma sağlar. All risk sigorta, özellikle elektronik, tekstil ve züccaciye gibi hasar alma ihtimali yüksek ürünler için en güvenli limandır. Prim maliyeti diğer türlere göre daha yüksek olsa da, sağladığı kapsamlı koruma sayesinde işletmelerin başını ağrıtan birçok belirsizliği ortadan kaldırır.

Sigortalı Kargo Nasıl Gönderilir? Şartlar ve Süreç

Sigortalı kargo gönderimi yapmak için öncelikle gönderdiğiniz ürünün reel değerini doğru beyan etmeniz gerekir. Kargo değer beyanı, poliçe priminin ve olası hasar anındaki tazminatın temelini oluşturur. Şubeye gittiğinizde veya panel üzerinden gönderi oluştururken sigorta seçeneğini işaretlemeli ve fatura örneğini hazır bulundurmalısınız. Sigorta poliçesi oluşturma aşamasında ürünün cinsi, ağırlığı ve paketleme şekli hakkında verilen bilgilerin doğruluğu, hasar anında tazminatın reddedilmemesi için hayatidir. Süreç tamamlandığında tarafınıza iletilen takip numarasında sigorta ibaresinin yer aldığından emin olmalısınız.

Kargo Şirketlerinin Sunduğu Sigorta Hizmetleri (PTT, Aras, Yurtiçi)

Türkiye’deki kargo devleri, göndericilere farklı sigorta paketleri sunmaktadır. Örneğin PTT Kargom Güvende hizmeti, cüzi bir primle belirli bir limite kadar koruma sağlar. Aras Kargo ve Yurtiçi Kargo ise taşıma güvencesi bedeli adı altında, gönderi değerine göre değişen oranlarda sigorta hizmeti sunar. Kargo sigorta ücretleri genellikle mal bedelinin %0.1 ile %0.5‘i arasında değişir. Bu hizmetlerin detaylarını öğrenmek ve fiyat karşılaştırması yapmak için PTT kargo fiyatları veya Aras Kargo ücretleri rehberlerimizi inceleyebilirsiniz.

Hasar Anında Yapılması Gerekenler: Tutanak ve Başvuru Süreci

Kargonuz hasarlı ulaştığında yapmanız gereken ilk iş, kurye henüz ayrılmadan hasar tespit tutanağı hazırlatmaktır. Tutanak tutulmayan hasarlarda sigorta şirketleri genellikle başvuruyu geçersiz sayar. Ardından kargo tazmin dilekçesi, fatura kopyası ve hasarlı ürünün fotoğrafları ile birlikte ilgili şirkete sigorta başvuru belgeleri iletilmelidir. Sürecin hızlanması için hasarın paket dışından belli olduğu durumlarda kuryenin bu durumu not düşmesi sağlanmalıdır. Hasar yönetimi hakkında daha fazla ipucu için kargo hasarlarını yönetme içeriğimize göz atabilirsiniz.

Kargo Sigortası Neleri Kapsamaz? İstisnalar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Kargo sigortası yaptırmış olmanız, her türlü durumda ödeme alacağınız anlamına gelmez. Poliçelerin genel ve özel şartlarında yer alan istisnalar, tazminat hakkınızı ortadan kaldırabilir. Kargo sigortası kapsam dışı kalan durumların başında kullanıcı hataları ve doğal aşınmalar gelir. Ayrıca dolaylı zararlar, yani kargonun geç gitmesi nedeniyle kaçırılan bir işin zararı sigorta tarafından karşılanmaz. Poliçenizi imzalamadan önce istisnalar klozunu okumak, hangi senaryolarda koruma altında olmadığınızı anlamanızı sağlar. Risklerinizi minimize etmek için kargo maliyetlerini düşürme yollarını incelerken sigorta kapsamını da optimize etmelisiniz.

Hatalı Paketleme (Gönderici Kusuru) ve Tazminat Reddi

Sigorta şirketlerinin tazminat taleplerini reddetmesindeki en yaygın neden yetersiz paketleme yapılmasıdır. Ambalaj hatası nedeniyle içindeki ürünün kırılması, gönderici kusuru sayılır ve poliçe kapsamı dışındadır. Güvenli paketleme kuralları uyarınca, ürünün kutu içinde hareket etmemesi ve darbelere karşı yastıklanmış olması gerekir. Eğer paketleme standartlara uygun değilse, sigorta şirketi kargo tazminat reddi kararı verebilir. Maliyet tasarrufu sağlarken korumadan ödün vermemek için paketleme maliyet tasarrufu ve sürdürülebilir paketleme rehberlerimizdeki teknikleri uygulayabilirsiniz.

Harp, Terör ve Mücbir Sebep Halleri

Standart kargo sigortaları genellikle savaş klozu, grev ve lokavt istisnaları içerir. Bu gibi durumlarda meydana gelen zararlar doğal afet teminatı kapsamında değilse tazmin edilmeyebilir. Eğer gönderim yaptığınız bölgede politik riskler yüksekse, poliçenize ek teminatlar ekletmeniz gerekebilir. Mücbir sebep halleri olarak tanımlanan durumlar, çoğu zaman sigorta şirketlerinin sorumluluğunu askıya aldığı alanlardır. Bu nedenle lojistik rotanızı belirlerken lojistik yönetimi stratejilerinizi bu riskleri de kapsayacak şekilde güncellemeniz hayati önem taşır.

Hemen Kargonomi ile Tanışın!

E-ticaret ve bireysel kargolarınızı uygun fiyatlara göndermek için Kargonomi'yi hemen şimdi ücretsiz deneyebilirsiniz.

Hemen Deneyin!